Tien thema's rond personal health

Personalized medicine vandaag
Op welke manieren wordt personalized medicine tegenwoordig toegepast? In hoeverre wordt bij het voorschrijven van medicijnen rekening gehouden met genetische variaties? Wat zijn de succes­verhalen, wat zijn de uitdagingen?

Personalized medicine in de toekomst
Welke mogelijkheden zijn nu aan het ontstaan door het uitlezen van het complete DNA van individuele personen, het grootschalig meten van gen-expressie en metaboliet­profielen, en simulaties van de fysiologische consequenties van al deze parameters? Wat leren we over complexiteit van ziekte, en over interactie tussen omgeving, bijvoorbeeld voeding, en lichaam? Wat voor invloed gaan de nieuwe mogelijkheden hebben op medische behandelingen over 5, 10, of 20 jaar?

Traditionele geneeskunde
Wat kunnen we leren van traditionele geneeskunde, zoals Traditional Chinese Medicine (TCM), Kampo, de Japanse adaptatie van TCM, en Ayurveda? Wat is de waarde van de andere manier van diagnostiseren, de meer geïndivi­dualiseerde receptuur en behandelwijzen, en het gebruik van samengestelde medicijnen waar wij pillen met een enkele chemische component gebruiken? En wat valt te leren van geheel afwijkende behandel­methoden zoals acupunctuur?

Lichaam-geest interactie
Er is groeiend bewijs dat lichaam en geest in werkelijkheid een geheel vormen, en als een geïntegreerd geheel reageren op invloeden van buiten en binnen. Wat weten we al over de koppeling tussen immunologisch, hormonaal en neuronaal systeem? Wat zijn de mogelijkheden van “psychosomatic medicine”, zoals stress-reductie en meditatie? Hoe kunnen we de lichaam-geest kennis toepassen bij het ontwikkelen van effectieve behandelwijzen?

Placebo effect
Het placebo effect is een verbazingwekkend fenomeen. Wat valt er van te leren over de kracht van de geest-lichaam eenheid om zichzelf te reguleren? Kunnen we leren dit effect beter te benutten, en niet alleen maar als lastig te zien bij het testen van medicijnen?

Genezingsverhalen
Waardoor worden mensen beter? Is het de reguliere medische behandeling? Is het een complementaire behandeling? Is het een verandering van levensstijl of overtuiging? Wat zeggen mensen zelf? Wat valt er te leren van de anekdotische verhalen over “onverklaarde genezingen”, die misschien toch minder zeldzaam of anekdotisch zijn dan gedacht, en die op zijn minst relevant kunnen zijn voor lotgenoten.

Vernieuwing van de farmaceutische industrie
De huidige manier van werken van de farmaceutische industrie lijkt economisch en maatschappelijk onhoudbaar. De manier van onderzoek bedrijven zal veranderd moeten worden: meer samenwerkingen met allerlei partijen, en een andere aanpak van klinische proeven, waarbij eerder in mensen getest wordt en waarbij geleerd wordt de behandeling aan te passen aan de respons. De transitie zal niet eenvoudig zijn. Welke samenwerkings­verbanden zijn er nodig? Welke rol spelen patiënten, doktoren, overheid, verzekeraars bij de transitie? Wat zijn de grenzen en de mogelijkheden van personalized medicine hierbij?

Omgaan met keuzes en onzekerheden
Toenemende kennis vergroot het aantal mogelijkheden, maar brengt niet vanzelf meer zekerheid. Te verwachten valt dat introductie van personalized medicine heel veel nieuwe keuze­vragen oproept: hoe te reageren op de medeling dat een kans van zoveel procent bestaat op aandoening X? Gezien het grote aantal risico­factoren dat geïdentificeerd gaat worden ontstaat een grote uitdaging om alle handelings­mogelijk­heden af te wegen en een voor de persoon passende keuze te maken. Hoe leren we om te gaan met alle onzekerheden? Hoe gaan we kennis delen? Hoe vinden we de balans tussen innerlijk weten en informatie van buiten? Hoe krijg je zelf het stuur (weer) in handen?

Subjectiviteit in onderzoek
Aandacht voor het persoonlijke vraagt een andere manier van onderzoek doen. Een speciale gebeurtenis kan niet simpel herhaald worden. Niet elk experiment is mogelijk of toegestaan. Een innerlijke ervaring kan niet zomaar geobjectiveerd worden. Dit alles wil niet zeggen dat het onmogelijk is op wetenschappelijke wijze over het subjectieve te spreken of er onderzoek naar te doen. Kunnen we manieren ontwikkelen om de scheiding tussen laboratorium-situatie en het anekdotische te overstijgen? Kunnen we leren om het subjectieve element in gezondheid en ziekte (geest-lichaam interactie, keuzes, beleving enz.) niet alleen te waarderen, maar er ook op systematische wijze gebruik van te maken?

Zingeving en zelfbeschikking
Ziekte en gezondheid krijgen een bepaalde betekenis in iemands leven. De manier waarop iemand met zijn of haar ziekte omgaat, de betekenis en mogelijk zelfs zin die aan de ziekte gegeven wordt, kan een groot effect hebben op de appreciatie van medisch handelen, en soms (of wellicht vaak) ook op het verloop van de ziekte. In andere woorden: genezing en heel-worden zijn niet het hetzelfde. Als we de zelf-beschikking van de patiënt serieus nemen, dan kan het spirituele aspect niet buiten beschouwing blijven. In laatste, en eerste, instantie is het de patiënt die oordeelt of een handeling adequaat of zinvol is. Kunnen we met elkaar in gesprek komen en blijven over deze aspecten, en kunnen we ze laten doorklinken in medisch handelen en medisch onderzoek?